• یکشنبه 31 شهریور 1398
  • الأحَد 22 محرم 1441
  • 2019 Sep 22
سه شنبه 18 تیر 1398
کد مطلب : 64898
+
-

شورایاری‌ها چقدر در اصلاح امور شهری مؤثر هستند؟

رویکردی از پایین به بالا

سیده مائده قرشی/دکتری جامعه‌شناسی

توسعه پایدار شهرها بر پایه اهداف مردم‌سالارانه است. در وضعیت پیچیدگی و وسعت عمل کلانشهرها، مدیریت شهری برای پیشبرد اهداف توسعه، نیازمند مؤلفه‌هایی چون شفافیت، پاسخگویی، مشارکت‌­طلبی، قانونمداری، کارآمدی و اجماع است. حکمروایی خوب شهری، معیار اثربخشی مدیریت شهری با رویکردی از پایین به بالاست. در حکمروایی خوب شهری، بر مشارکت حداکثری شهروندان در روند اداره امور شهر تأکید می‌شود که سازوکار تصمیم­‌گیری­‌های جامع و همه جانبه‌­نگرانه را به همراه دارد و به سمتی می‌رود که خروجی آن به شکل حداقل فساد، حداکثر پاسخگویی و شنیده‌شدن همه صداهاست.
در واقع هدف از تشکیل شورایاری‌ها، فراهم‌کردن شرایط لازم برای برقراری روابط اثربخش اجتماعی بین سطوح کلان، میانی و خرد در نظام تصمیم­سازی و تصمیم‌گیری است. ماهیت و نفس تشکیل نهاد شورایاری­ به شکلی است که ظرفیت ایجاد اعتماد و حس همبستگی، تعلق خاطرمحلی، تحقق حق شهروندی، جذب مشارکت‌­جویی حداکثری شهروندان ودستیابی به سرمایه اجتماعی را با خود دارد. اما مادامی که نظام تصمیم‌­گیری رویکردی از بالا به پایین باشد، رصد دقیق فرصت­‌ها، محدودیت­‌ها و بالطبع نیازها و الزامات امری چالش‌برانگیز و فاقد کفایت لازم خواهد بود.
شورایاری به‌عنوان جدی­‌ترین نهاد مدنی و محلی در عرصه کشوری، نمادی گویای حکومت مردم‌سالارانه و دموکراسی‌خواه است که به‌دنبال عملیاتی کردن ظرفیت‌های مسئولیت اجتماعی متقابل شهر در قبال شهروندان و شهروندان در قبال شهر است. نهاد شورایاری، حلقه واسط بین شهروندان و مسئولان شهری به شمار 
می‌­آید که با هدف پیوند مؤثر بین شهروندان و مسئولان و کارگزاران شهری ظهور پیدا کردند. بی‌‌شک تصمیم‌­سازی مبتنی بر نیازسنجی از پایین به بالا می‌تواند زمینه بهبود کیفیت زندگی شهروندان و رضایت اجتماعی را فراهم کند. مشارکت آگاهانه 
و مبتنی بر خرد‌جمعی می‌تواند معجزه تغییر و ساختن را به منصه ظهور برساند. همچنین همواره در سایه مشارکت و مشورت، تصمیمات عاقلانه و معتبر 
گرفته می‌شود.
تسریع و تسهیل در انتقال مطالبات و خواسته‌های شهروندان به سازمان‌ها و نهادهای خدماتی و شهرداری نشان از اهمیت بالای شورایاری در رکن نظام تصمیم‌گیری کشوری دارد و این نهاد مردمی در جهت تمرکززدایی و توزیع قدرت در لایه‌های پایین جامعه تأثیرگذار خواهد بود. در واقع تلاش برای محله‌محور شدن برنامه‌ها، تصمیمات و فعالیت‌های مدیریت شهری از دیگر مواردی است که به کمک 
شورایاری­‌ها محتمل‌­پذیر می‌شود؛ نهادی که به‌دنبال فراهم آوردن شرایطی به‌منظور مشارکت واقعی اقشار اجتماعی در کوچک‌ترین واحد شهری است و حضور شهروندان به شکل شورایاران که بومی محلات هستند، می‌تواند در ارتقای سطح خدمات­‌رسانی مناسب با نیاز به محله‌ها مفید واقع شود، به شرطی که افرادی مورد اعتماد، متخصص و آگاه به مسائل محله و شهر از کانال شورایاری وارد نظام تصمیم­‌گیری ­شوند که در این صورت تعیین سیاست‌ها، برنامه‌ها و خط‌مشی مشخص برای آینده بهتر شهر امری محتمل است. چنین نهاد مردمی‌ای به واسطه جایگاهش در نظام کلان تصمیم‌­گیری، قادر به بسط تعاملات و ارتباطات مردمی با دستگاه‌های مختلف اجرایی به‌ویژه شهرداری در سطح نواحی و محلات خواهد بود. در واقع لازم است میان دولت و ملت یک پل ارتباطی وجود داشته باشد که طبق قواعد بر عملکرد سازمان‌ها و نهادهای دولتی نظارت صورت پذیرد و از طرفی هم مشارکت شهروندان نیز برای اداره بهتر امور جلب شود.

این خبر را به اشتراک بگذارید